Özgül öğrenme güçlüğü; zekâsı normal olduğu, yeterli eğitim aldığı ve görme-işitme sorunu olmadığı hâlde çocuğun okuma, yazma ya da matematik becerilerini yaşıtları gibi kazanamamasıdır. En sık görülen türü okuma güçlüğü (disleksi) olup temelinde çoğu zaman dil ve ses işleme becerilerindeki farklılıklar yatar. Renk Dil'de öğrenme güçlüğü olan çocuklara dil ve konuşma terapistlerimiz tarafından dil temelli destek veriyoruz.
Öğrenme güçlüğü türleri
- Disleksi (okuma güçlüğü): Harf-ses eşleştirme, akıcı okuma ve okuduğunu anlamada güçlük
- Disgrafi (yazma güçlüğü): Yazım, harf oluşturma ve yazılı anlatımda güçlük
- Diskalkuli (matematik güçlüğü): Sayı kavramı ve hesaplamada güçlük
Okul öncesi dönemde erken işaretler
- Konuşmaya geç başlama, kelimeleri bulmakta zorlanma
- Kafiyeli kelimeleri fark edememe, tekerlemeleri öğrenmekte güçlük
- Renk, gün, harf gibi dizileri öğrenmekte zorlanma
- Kendi adındaki harfleri tanımakta güçlük
Okul çağında belirtiler
- Harfleri ve sesleri eşleştirmekte, benzer harfleri (b-d, p-b) ayırt etmekte zorlanma
- Yavaş, heceleyerek ve hatalı okuma; satır ya da kelime atlama
- Okuduğunu anlamakta güçlük
- Yazarken harf ekleme, atlama ya da yer değiştirme; yazım hataları
- Sözlü olarak anlatabildiğini yazıya dökememe
- Ödev sürelerinin çok uzaması, okuldan kaçınma ve özgüven kaybı
Öğrenme güçlüğü ve dil ilişkisi
Okuma, konuşma dilinin üzerine kurulur. Sesleri ayırt etme, heceleme, kelimeleri seslerine ayırma ve birleştirme (fonolojik farkındalık) okumanın temel taşlarıdır. Konuşma ve dil gelişimi geride kalan, fonolojik bozukluğu ya da gelişimsel dil bozukluğu olan çocuklarda öğrenme güçlüğü riski daha yüksektir. Bu nedenle okul öncesi dönemde dil becerilerinin desteklenmesi koruyucu bir etkiye sahiptir.
Tanı süreci
Özgül öğrenme güçlüğü tanısını çocuk ve ergen psikiyatristi koyar; gerekirse Rehberlik ve Araştırma Merkezi (RAM) aracılığıyla özel eğitim desteği planlanır. Dil ve konuşma değerlendirmesi, çocuğun dil ve fonolojik becerilerindeki güçlüklerin belirlenmesine ve terapi hedeflerinin oluşturulmasına katkı sağlar.
Dil temelli terapide neler yapılır?
- Fonolojik farkındalık: Hece, kafiye, ses ayırt etme, kelimeleri seslerine ayırma ve birleştirme çalışmaları
- Harf-ses eşleştirme: Çok duyulu (görsel, işitsel, dokunsal) yöntemlerle harf-ses ilişkisinin pekiştirilmesi
- Okuma akıcılığı: Tekrarlı okuma ve rehberli okuma çalışmaları
- Okuduğunu anlama: Ana fikir bulma, soru sorma, özetleme ve kelime bilgisi stratejileri
- Yazım ve yazılı anlatım: Kelimeyi seslerine ayırarak yazma ve cümle-paragraf kurma çalışmaları
- Okul ve aile iş birliği: Öğretmen ve aileye sınıf içi ve ev için öneriler
Dikkat güçlükleri eşlik ediyorsa DEHB, duyduğunu anlamakta zorlanıyorsa işitsel işleme bozukluğu sayfalarımızı inceleyebilirsiniz.
Randevu: 0553 422 90 14 · Yenimahalle, Atatürk Bulvarı 3. Kısım No:95/1 Kat:1 (Migros üstü), Atakum/Samsun · Pazartesi–Cumartesi 09:00–19:00
